SAYLAC HALKEE KU XIGTA ?

SAYLAC  HALKEE KU XIGTA ?

Badi dadweynaha Gobolka Awdal ayaa  waxay yihiin dad dhashay wixii ka dambeeyey sideetameeyadii ,isla markaana ay jaahwareeriyeen dagaaladii sokeeye kuwii SNM iyo kuwa kale oo ku haleelay koonfurta Soomaaliya ama Muqdisho ,

Waxa kale oo dadweynaha G/awdal ku abtirsdaa ka mid ah dadkii dhashay wixii ka horeeyey sideetameeyadii kuwaasoo iyagana ay maskaxda ka qaadday ama ay madaxmartayba dawladnimadii taliskii miltariga ahaa ee  Siyaad Barre ,isla markaana u badan dad wax kastoo sax iyo qaladba ku ah madaxa u ruxa ama indho la’aan iskaga aqbala ,waxanad mooddaa in cabsidii ay ka qaadeen  dawladii siyaad Barre  darteed daacadnimo an wakhtigeedii joogin ay meel kastaba ku seegeen ,maadaama aanay garanaynba mustaqbalka ubadkooda iyo tan beelaha guud ahaan ku abtirsada Samarroonka kuwaasoo dhammaantood siyaasadda geeska Afrika ka dhacsanaa afartankii sannadood ee u dambeeyey.

Dhinaca kale waxa jira qaybo kale oo ka mid ah dadka ku abtirsada gobolka awdal ,kuna kala filiqsan dalalka deriska ah ,gaar ahaanna Itoobiya iyo Jabuuti .

Haddabna markaan dib uraacno taarriikhda ,waxa cid kastaa ogtahay ama ku faantaa in Saylac  ahayd caasimadda reer Awdal intaan la samaynin ama la dhisin Boorama ,way kasoo baxeen Saylac o Boorama ayey isugu yimaaddeen .

Haddaan ku horreyno dadweynaha ku abtirsda Adal ee  cagta hoosteeda lagu geliyey dalka Jabauuti ,oo maanta loo haysto inay tahay dawlad  Ciise ,waxayna dadweynaha awdal iska aamineen inay  yihiin  muwaadiniinta derejada labaad ,halkii ay iska dhigi lahaayeen muwaadiniinta derejada koowaad ee dalkaas ,iyo dalalka  kale ee deriska ahba .

Saylac oo maanta hadalhaynteedu badatay  ayaad mooddaa inay arrinteedu u dhamaatay dar ilaahay iyo dedaal ay sameeyeen reer Awdal weligood ,maxaase ka dan ah .

Jabuuti waa dal kale oo ay aasaaskiisa lahaayeen reer Awdal ,balse  gumaysigii faransiiska ,kii ciisaha ,iyo kii canfartuba  ka dhigeen  dal anay xaqba ku lahayn beelaha Samarroon .ka sheekayn kari maynno sida maalin maalamah ka mid ah ay reer Awdal u xukumi jireen Jabuuti,iyo sida loga faramaroojiyey hadh cad .

Laga bilaabo 1967dii oo loo yaqaan Andibaandaagii (independce movement)kuna beegnmayd 19kii march,isla markaana madaxweynihii faransiiska ee waagaasi booqashada ku yimi ,general De gool ,ayaa badi dadkii gobannimada doonayey ee reer  Jabuuti oo kala ahaa Canfar ,Samaroon, Ciise ,Carab iyo dad kaleba uu Samarroonkii ka cod dheereeyay , faransiiskana si weyn uga horyimid, waxayna taasi keentay in Samarroonkii lagu diray faransiiskii ,isla markaana canfartii iyo ciisihii oo doonayay in awooda siyaasadeed ee Samaroonka la wiiqo ay meel kasoo wada jeesteen oo taageereen waxa faranjigu doonayey ,waxayna taasi keentay in badi Samarronkii ku mudaaharaaday De gool lagasoo mastaafuriyo Jabuuti oo Saylac iyo lawyacaddo lagusoo tuuray ,Dad badanna laga xidhxidhay , kaddibna faransiiskii  wuxu Jabuuti u bixiyey dalkii Canfarta ,Ciisaha iyo faransiiska……

La soco qaybaha dambe .